Prokuratura Okręgowa w Krakowie - wersja angielska
Elektroniczna skrzynka
podawcza Elektroniczna skrzynka podawcza
Prokuratura Okręgowa
i Prokuratury Rejonowe Prokuratura Okręgowa i Prokuratury Rejonowe

Umorzenie śledztwa dot. oceny zachowania nauczycieli w dn.8.09.br

01-12-2010

Prokuratura Rejonowa w Krakowie Śródmieściu – Wschód umorzyła śledztwo w sprawie:
I. niedopełnienia obowiązków ciążących na funkcjonariuszu publicznym – Dyrektorze Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr 1 w Krakowie w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa uczniom w czasie zajęć organizowanych na terenie szkoły – Gimnazjum nr 6 i działania w ten sposób na szkodę interesu prywatnego - uczennicy, która doznała obrażeń ciała, zaistniałego w dniu 8 września 2010 roku w Krakowie,
tj. o przest. z art. 231 § 1 kk – wobec braku znamion czynu zabronionego

II. nie udzielenia uczennicy znajdującej się w położeniu grożącym bezpośrednim niebezpieczeństwem utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu pomocy , mogąc jej udzielić bez narażenia siebie bądź inne osoby na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu , zaistniałego w dniu 8 września 2010 roku w Krakowie ,
tj. o przest. z art. 162 § 1 kk – wobec braku znamion czynu zabronionego

UZASADNIENIE :
W sprawie należy zważyć co następuje:
Definicja przestępstwa - Przestępstwo opisane w art. 231§1 kk jest przestępstwem indywidualnym właściwym, do którego znamion należy przekroczenie uprawnień lub niedopełnienie obowiązków wynikających z przepisów określających ich zakres w związku z zajmowanym stanowiskiem lub pełnioną funkcją. Z przekroczeniem uprawnień mamy do czynienia przede wszystkim wtedy, gdy funkcjonariusz publiczny podejmuje czynność wykraczającą poza jego uprawnienia służbowe. Przekroczeniem uprawnień jest również czynność mieszcząca się wprawdzie w zakresie uprawnień funkcjonariusza, ale do podjęcia której nie było podstawy faktycznej lub prawnej; jest nim także wykonanie czynności, które stanowiło wyraźne nadużycie tych uprawnień. Jeżeli chodzi o niedopełnienie obowiązków, to polega ono na zaniechaniu ich wykonania albo na wykonaniu nienależytym, sprzecznym z istotą lub charakterem danego obowiązku. Samo przekroczenie uprawnień lub niedopełnienie obowiązków przez funkcjonariusza nie wypełnia jeszcze znamion przestępstwa, choć może być podstawą odpowiedzialności służbowej lub dyscyplinarnej (por. wyr. SN z 25 XI 1974r., II KR 177/74, OSPiKA 1976, nr 6-9, poz. 122), zaś kryterium rozgraniczającym odpowiedzialność karną od dyscyplinarnej stanowi stopień społecznego niebezpieczeństwa czynu, na który składa się zarówno strona podmiotowa jak i przedmiotowa (por. wyr. SN SN z 17.2.1971 r., IV KR 213/70, OSPiKA 1971, Nr 12, poz. 242). Do znamion tych bowiem należy działanie na szkodę interesu publicznego lub prywatnego. Przyjmuje się, że do dokonania tego przestępstwa niezbędne jest stwierdzenie, że zachowanie funkcjonariusza (działanie lub zaniechanie) stworzyło realne niebezpieczeństwo powstania szkody, a nie tylko zagrożenie potencjalne lub ogólne. Interes oznacza zaś pożytek, korzyść. Interes publiczny to m.in. interes ogółu obywateli, pewnych grup społecznych, interes zrzeszeń prawa publicznego, władz i urzędów państwowych i samorządowych. Podkreśla się, że musi to być interes oparty na prawie materialnym, a nie interes do samej właściwej procedury, bo w przeciwnym razie każde przekroczenie uprawnień lub niedopełnienie obowiązków należałoby utożsamiać z działaniem na szkodę interesu publicznego lub prywatnego.
Definicja funkcjonariusza publicznego została zawarta w
art.115 §13 punkt 4 kk i jest nią między innymi osoba będąca pracownikiem samorządu terytorialnego, chyba że pełni wyłącznie czynności usługowe, a także inna osoba w zakresie którym uprawniona jest do wydawania decyzji administracyjnych, te kryteria spełnia dyrektor szkoły.
Zadania dyrektora- Dyrektor szkoły zgodnie z art. 39 ust. 1 punkt 5a ustawy z dnia 7.9.1991 roku o systemie oświaty (Dz.U. 2004 nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) oraz przepisów rozdziału IV rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31.12.2002 roku w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (Dz.U 2003 nr 6, poz. 69 z późn. zm.) wykonuje zadania służące zapewnieniu bezpieczeństwa uczniów i nauczycieli w czasie zajęć organizowanych przez szkołę w obszarach: zabezpieczenia organizacyjno- technicznego szkoły, sprawowania opieki nad uczniami podczas zajęć organizowanych przez szkołę, profilaktyki i wychowania oraz przestrzegania zasad bezpieczeństwa i higieny .
Ocena postępowania dyrektor szkoły -Oceniając zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, stwierdzić należy, że dyrektor szkoły dopełniła swoje obowiązki w zakresie zapewnienia młodzieży i nauczycielom bezpiecznych warunków nauki i pracy. Opieka nad uczniami sprawowana była w sposób prawidłowy, podjęto jednocześnie szeroko zakrojone działania zakresie profilaktyki i wychowania. Sprawowane na korytarzach szkoły dyżury, biorąc pod uwagę liczbę uczniów przebywających podczas przerw na korytarzach były wystarczające dla zapewnienia bezpieczeństwa wychowanków. Podkreślić należy, że obowiązki dyżurowe były właściwie wykonywane co potwierdza zapis uzyskany z monitoringu.
Brak informacji od rodziców- Jednocześnie zauważyć trzeba, że dyrektor nie była informowana przez rodziców uczennicy o zdarzeniu, które miało miejsce w Szkocji.. Dziewczynka nie uczęszczała wcześniej do Szkoły Podstawowej nr 10, stąd grono pedagogiczne nie miało możliwości w okresie o 1 września 2010 roku do dnia 8 września 2010 roku dobrze rozpoznać problemów i sytuacji rodzinnej tej uczennicy, co więcej dyrektor szkoły nie uzyskał żadnych niepokojących sygnałów odnośnie jej zachowania od rodziców, uczniów jak i nauczycieli.
Kontrola w szkole -W dniu 10 września 2010 roku została przeprowadzona kontrola doraźna realizacji zadań Dyrektora Gimnazjum nr 6 wchodzącego w skład Zespołu Szkół Ogólnokształcących Nr 1 w Krakowie, związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa uczniom i nauczycielom w czasie zajęć organizowanych przez szkolę oraz prawidłowości postępowania powypadkowego. Kontrolę przeprowadziło Małopolskiego Kuratorium Oświaty w dniu 9 września 2010 roku.
W zakresie objętym kontrolą nie stwierdzono podstaw do wydania zaleceń w przedmiocie prawidłowości postępowania powypadkowego.
Uchybienia ujawnione przez Kuratorium -Ujawnione przez Kuratorium Oświaty uchybienia w zakresie prowadzenia dokumentacji jak również przyjęcia uczennicy do szkoły bez uzyskania przetłumaczonego na język polski świadectwa (zaświadczenia wydanego przez szkołę za granicą) nie mogą być traktowane w kategoriach występku z art. 231 §1 kk, albowiem ich ciężar nie jest znaczny i brak jest związku pomiędzy nimi , a zaistniałym zdarzeniem , do którego mogło dojść w każdym czasie i miejscu niezależnie od starań podejmowanych w zakresie zapewnienia młodzieży bezpiecznych warunków w czasie pobytu w szkole.
Przeprowadzony przez Komendę Wojewódzką Policji w Krakowie audyt szkoły podsumowujący działania placówki w ramach programu „ Szkoły Promującej Bezpieczeństwo” był pozytywny dla szkoły, ostatni odbył się po wydarzeniach z dnia 8 września 2010 roku.
Opis występku -Występek określony w art. 162 § 1 kk należy do kategorii przestępstw formalnych z zaniechania. Czasownikowe znamię nie udziela pomocy oznacza, że sprawca nie wykonuje ciążącego na nim obowiązku udzielenia pomocy człowiekowi, który znajduje się w stanie zagrażającym bezpośrednio jego życiu lub zdrowiu. Obowiązek ten ma charakter powszechny tzn. ciąży on na każdym kto znalazł się w sytuacji, w której innemu człowiek potrzebuje pomocy z uwagi na zagrożenie życia bądź zdrowia. Obowiązek ten powstaje z chwilą, w której zaistniało owo bezpośrednie niebezpieczeństwo. Sprawca może ponieść odpowiedzialność karną tylko wtedy, gdy zostanie wykazane, że mógł udzielić pomocy bez narażania siebie lub innej osoby na niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu.
Reakcje Nauczycielek - Świadkiem tego zajścia była jedna z nauczycielek, która zdawszy sobie sprawę z niebezpieczeństwa związanego z przedmiotowym zdarzeniem niezwłocznie udała się do sekretariatu celem wezwania policji i pogotowia.
Niezależnie od tych rozważań należy mieć także na względzie to, że realizacja znamion występku z art. 162 § 1 kk nie sprowadza się do dokonania błędnego wyboru w sposobie niesienia pomocy ( ratowania życia) lecz na całkowitym zaniechaniu odnośnie tej powinności tj. niepodjęciu jakichkolwiek działań zmierzających do udzielenia pomocy ofierze ( wyrok SN z dnia 5 października 1976 roku, VI KRN 233/76 OSN KW 1977, Nr 1-2, poz.8 ). Poinformowanie właściwych służb uznać należy za spełnienie tego obowiązku.
Oceniając natomiast zachowanie drugiej nauczycielki, która nie zainterweniowała widząc szarpiące się uczennice, stwierdzić należy, że nie miała ona świadomości niebezpiecznego charakteru tego zajścia i nie zdawała sobie sprawy, że istniało zagrożenie dla życia i zdrowia uczennicy. Podkreślić trzeba, że nie widziała w rękach uczennicy noża, a żadna z uczennic początkowo nie krzyczała.
Dla przyjęcia odpowiedzialności karnej za czyn z art. 162 §1 kk koniecznym jest wykazanie, że po stronie sprawcy istniała świadomość, że inna osoba znajduje się w położeniu grożącym bezpośrednim niebezpieczeństwem utraty życia, albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Informację o istnieniu takiej sytuacji sprawca może uzyskać bądź bezpośrednio (np. widząc ją), bądź też pośrednio od innych osób. Źródłem informacji może być też osoba zagrożona. W tym konkretnym przypadku nauczycielka nie oceniła zaobserwowanego zdarzenia jako niebezpiecznego i ta ocena była uprawniona ze względu na fragmentaryczność czynionych przez nią spostrzeżeń.
Zeznania nauczycieli uznano za wiarygodne, albowiem znajdują potwierdzenie w obiektywnym materiale dowodowym tj. zapisie monitoringu.
Na marginesie zauważyć należy, że przeprowadzone postępowanie nie potwierdziło, by doszło do zranienia innego ucznia w poprzednich dniach.

Aktualności